Przewodniki

Przechowywanie pasternaku

Świeżo wykopane pasternaki mogą zachować świeżość przez długi czas, jeśli zadbamy o odpowiednie, chłodne i lekko wilgotne warunki. Przechowywanie pasternaku nie sprawia dużych trudności, bo to jedno z najtrwalszych warzyw korzeniowych – jego miąższ jest twardszy niż np. u marchewki, dzięki czemu dobrze znosi długi czas przechowywania. Przy odpowiedniej pielęgnacji spokojnie doczekasz z własnymi pasternakami do Nowego Roku. Wiele osób zostawia też pasternaki w gruncie i wykopuje je po trochu przez zimę, o ile ziemia nie zamarznie zbyt głęboko.

W tym przewodniku podpowiem, jak przechowywać pasternak, czy możliwe jest mrożenie pasternaku oraz po czym poznać, że korzenie są już stare i nie nadają się do jedzenia.

Jak długo pasternak zachowuje świeżość?

Pasternak to jedno z najtrwalszych warzyw korzeniowych, które przechowywane w lodówce potrafi przetrwać nawet kilka tygodni, a w piwnicy – kilka miesięcy. Kluczowe jest, by zaraz po zbiorze usunąć nać i nie dopuścić do wysychania lub przechowywania w zbyt ciepłym miejscu.

Oznaki, że pasternak jest już stary:

Korzeń jest miękki lub sprężysty jak guma
Skórka marszczy się i traci jasny kolor
Pojawiają się ciemne, wgłębione plamy przy szyjce lub z boku
Smak staje się stęchły lub wyjątkowo ostry

Zawsze wykrawaj środkowe, twarde „serce”, jeśli zaczyna być włókniste. Reszta korzenia nadaje się jeszcze do zup, gulaszy czy pieczonych warzyw, nawet jeśli nie jest już idealnie świeża.

Przechowywanie pasternaku w lodówce

Jeśli masz niewielką ilość pasternaku do zużycia w najbliższych tygodniach, lodówka to najprostsze rozwiązanie – niska temperatura i większa wilgotność długo utrzymują korzenie jędrne i świeże.

Odetnij nać, zostawiając jedynie nieduży „ogonek” nad korzeniem
Obtrzep delikatnie nadmiar ziemi, ale nie myj pasternaków przed schowaniem
Włóż je do perforowanej foliowej torebki lub otwartego pojemnika, aby nadmiar wilgoci mógł odparowywać
Możesz dołożyć kawałek ręcznika papierowego, który wchłonie zbędną wilgoć
Trzymaj pasternak w szufladzie na warzywa, w temperaturze 0-4°C

W lodówce pasternak zazwyczaj zachowuje świeżość przez 2-4 tygodnie. Warto regularnie kontrolować stan korzeni i jako pierwsze zużywać te największe i najstarsze, by zmięknięty pasternak nie „zaraził” reszty.

Długoterminowe przechowywanie w piasku w piwnicy

Jeżeli zebrałeś większą ilość pasternaku naraz, najlepszym sposobem na dłuższe przechowywanie jest schowanie go w chłodnej piwnicy, ziemiance lub innym mrozochronnym pomieszczeniu. Pasternaki układa się warstwami w skrzyni z lekko wilgotnym piaskiem – takie warunki imitują ziemię i zapobiegają wysychaniu korzeni.

Użyj drewnianej skrzynki, plastikowego pojemnika lub wiadra z warstwą wilgotnego piasku na dnie
Układaj pasternaki poziomo tak, by się nie stykały
Każdą warstwę zasypuj kolejną porcją wilgotnego piasku, aż skrzynka będzie pełna
Odstaw ją do ciemnego, chłodnego i niefrostowego miejsca o temperaturze 1-5°C
Co 2-3 tygodnie przeglądaj pasternaki i usuwaj te, które zaczęły mięknąć

Piasek powinien być tylko lekko wilgotny, ale nie mokry – zbyt wiele wilgoci przyspiesza gnicie. W takich warunkach pasternak może wytrzymać 3-5 miesięcy w bardzo dobrym stanie.

Przechowywanie pasternaku w gruncie na zimę

Najwygodniejsza metoda to często zostawienie pasternaku w ogrodzie aż do potrzeb. Pasternak może zimować w ziemi nawet przy dużych mrozach i w chłodzie zyskuje na słodyczy i łagodności smaku.

Aby ułatwić zimowe zbiory, przykryj grządkę grubą warstwą słomy, liści lub agrowłókniny. Zabezpieczysz w ten sposób ziemię przed całkowitym zamarznięciem i łatwiej będzie wykopać pasternaki nawet zimą. Ten sposób najlepiej sprawdzi się w standardowych grządkach – w wysokich skrzyniach ziemia szybciej przemarza, dlatego tam lepiej wykopać pasternak przed nadejściem większego chłodu.

Ostateczny termin wykopania pasternaku to wczesna wiosna – zanim rozpocznie wzrost pędu kwiatostanowego. Gdy tylko roślina zacznie wybijać w łodygę, korzeń szybko twardnieje i włóknieje, a smak pogarsza się.

Czy pasternaki można mrozić?

Tak, mrożenie pasternaku jest dobrym sposobem na zachowanie zapasów na cały rok, pod warunkiem, że wcześniej zostanie zblanszowany. Po rozmrożeniu pasternaki stają się nieco bardziej miękkie, ale nie przeszkadza to w zupach, gulaszach, puree czy pieczonych warzywach.

Blanszowanie – czyli krótkie obgotowanie i szybkie schłodzenie w lodowatej wodzie – zatrzymuje enzymy odpowiadające za utratę smaku i koloru w trakcie mrożenia.

Jak mrozić pasternak krok po kroku:

Obierz pasternak i pokrój go w kostkę lub słupki
Zagotuj dużą ilość wody
Włóż pasternak do wrzątku na 2-3 minuty
Szybko przełóż do miski z zimną wodą i lodem, by przerwać gotowanie
Po odcieknięciu rozłóż w woreczkach lub pojemnikach odpowiednimi porcjami

Zblanszowany pasternak można przechowywać w zamrażarce nawet przez 8-12 miesięcy. Gotowe potrawy z pasternaku, takie jak zupa czy puree, również dobrze się mrożą i to świetny sposób na wykorzystanie większych plonów.

Najczęstsze błędy przy przechowywaniu pasternaku

Większość trudności przy przechowywaniu pasternaku wynika zbyt wysokiej temperatury lub zbyt niskiej wilgotności – w cieple pasternak szybko mięknie, w przesuszeniu zaczyna więdnąć i tracić jędrność.

Nigdy nie myj pasternaku przed odłożeniem do przechowywania, ponieważ wilgoć przyspiesza psucie
Od razu po wykopaniu usuń szczątki naci, by nie wyciągała z korzenia wilgoci i składników odżywczych
Unikaj szczelnie zamkniętych foliowych worków w lodówce – sprzyjają one rozwojowi pleśni i gniciu
Przechowuj pasternak jak najchłodniej, ale nigdy nie dopuść do zamarznięcia (optymalnie 0-5°C)
Regularnie kontroluj zawartość pojemnika/piwniczki i od razu usuwaj miękkie korzenie

W praktyce najwygodniej jest połączyć różne sposoby: część pasternaku trzymać w lodówce na bieżące potrzeby, większą partię w piasku w piwnicy, a resztę zostawić w gruncie i wybierać stopniowo przez zimę.